Bij opgravingen in Noord-Irak vindt priester-archeoloog Merrin een duivelsbeeldje. Net op hetzelfde moment wordt in Georgetown actrice Chris McNeil opgeschrikt door vreemde geluiden in de kamer van haar twaalfjarig dochtertje Regan. Het meisje ligt te schokken op het bed en kan de spasmen niet onder controle houden. Eerst wordt er nog aan een hersen aandoening gedacht, waarbij Regan de meest nare behandelingen moet doorstaan. Als er eigenlijk helemaal niets uit deze onderzoeken komt en de psychische gesteldheid ook geen vreemde dingen laat zien, begint Chris te vermoeden dat Regan wel eens bezeten kan zijn van een demon. Als Chris Vader Karras benaderd voor een duiveluitdrijving, wordt Chris in eerste instantie niet geloofd, totdat Vader Karras Regan met eigen ogen aanschouwd en de hulp van Merrin inroept.

Deze ongekende klassieker naar het gruwelijke verhaal van William Peter Blatty deed menig maag omkeren en liet mensen doodsangsten uitslaan bij de release, althans… Dat is wat er beweerd werd en dat is ook precies het label dat deze horror klassieker nog steeds opgespeld heeft gekregen. Het heeft de film geen windeieren gelegd, want The Exorcist won zelfs 2 Oscars voor het beste script en het beste geluid, waarbij het zelfs 10 Oscar nominaties in totaal kreeg. Ondertussen viert de film alweer zijn 50ste verjaardag en heeft de film 5 vervolgen gekregen, waarbij The Exorcist: Believer dit jaar in de bioscopen verscheen en een serie van twee seizoenen gekregen. Nu is The Exorcist eindelijk ook op 4K Blu-ray verschenen, waarbij de 4K transfer echt goed is gedaan. De kwaliteit is als nooit tevoren gezien en dat geeft de film ook echt een soort nieuwe dimensie en maakt het fijn om te kijken. Het vervolg uit 1977 genaamd The Exorcist: The Heretic had zomaar de hele franchise de nek om kunnen draaien, want dat is echt nog steeds top 10 materiaal voor mij van slechtste films ooit gemaakt. Gelukkig had dit voor mij geen effect op dit eerste deel en overigens gelukkig ook niet op de rest van de vervolgen, hoewel Believer ook niet echt een hele goede film bleek te zijn.

De film begint in Noord Irak, waar Vader Merrin het duivelsbeeldje van Pazuzu vind. Overigens komt de naam Pazuzu pas voor vanaf The Exorcist II: The Heretic, de demon blijft in deze film naamloos. De opening scene is erg sfeervol gedaan en zet ook meteen de juiste toon voort. Vooral als Merrin bij het duivelsbeeld staat en de vechtende honden getoond worden, voel je eigenlijk direct al een onbehagelijk gevoel naar boven komen. Kort daarop verplaatst het verhaal zich naar actrice Chris MacNeil, die met de opnames bezig is van een film. Daarna neemt men even de tijd om te laten zien dat Chris en Regan een goede moeder/dochter relatie hebben, maar al snel komen er ’s nachts geluiden van de zolder af, waarbij de huishulp het houdt op ratten op de zolder. Regan gaat steeds vaker in het bed van haar moeder liggen omdat haar bed aan het schudden is, iets dat wel vreemd is dat moeder Chris daar eerst helemaal niets mee doet. Afijn, dit gaan een poosje zo door, totdat Chris in de kelder een Ouija bord vind, waarmee Regan veel speelt en contact heeft met ene Captain Howdy. Dit is het punt waar Chris een beetje argwaan begint te krijgen en de spanning opgevoerd wordt. Het gaat steeds slechter met Regan, begint in tongen te praten en plast op een feest zomaar van zich af waar alle visite bij zit, maar ook de spasmes worden steeds erger. Het is een erg sterk stuk uit de film, zeker gezien Chris eerst nog aan iets aards denkt voordat de kerk erin betrokken gaat worden.

Tussendoor concentreert de film zich ook op de plaatselijke Vader Karras. Een geestelijke die een sober bestaan leidt en zich vooral bekommert om zijn oude moeder. De rokende en drinkende geestelijke kampt alleen met verschrikkelijke visioenen en nachtmerries, waarbij hij gekweld wordt door de meest verschrikkelijke dingen. Een van de meest sterke scenes in de film is de scene waarin de moeder van Karras bij een trap omhoog bij een metro ingang staat te praten tegen Karras, haar lippen bewegen, maar er komt geen geluid uit. Karras staat aan de overkant te schreeuwen en zwaaien, waar zijn moeder niet op reageert. Dit is echt een ijzersterk verfilmde nachtmerrie scene waar ik in ieder geval de kriebels van kreeg, zeker de flitsen van het hoofd van Pazuzu doen zelfs nu nog de haren in je nek omhoog doen komen. Uiteindelijk hebben deze gebeurtenissen invloed op het verloop van het verhaal en als Karras uiteindelijk besluit om gehoor te geven aan de noodkreet van Chris om haar dochter Regan te helpen, schakelt Karras de hulp in van Vader Merrin, en de aankomst van Merrin bij het huis is meteen een iconisch moment in de film geschiedenis. Kijk naar de originele poster en je zal direct snappen wat er bedoeld wordt, het is zeker ook een kippenvel moment uit de film omdat de scene zo verschrikkelijk legendarisch is.

De 4K schijf komt met twee 4K schijven waarop de Extended Directors Cut staat en de Theater versie van de film. Beide versies zijn echt prachtig opgepoetst en het kijken van The Exorcist maakt het een ervaring alsof je naar een nieuwe film aan het kijken bent. Dit is in het verleden wel eens een flink stuk slechter gedaan en als je kijkt naar de versie die op streamingdienst HBO staat, iets dat overigens de theater versie is, wordt je echt vrolijk van de kraakheldere 4K kwaliteit met zijn diepe mooie kleuren en de mooi opgepoetste audio die de film bevat.

The Exorcist is en blijft een van de meest iconische horrorfilms allertijden. Vooral de marketing rond de film was echt spraakmakend, waardoor mensen massaal in 1973 naar de bioscopen trokken om te kunnen aanschouwen of de film echt zo erg was als men beweerde. Nu, vijftig jaar later, is de film nog steeds eng, maar zijn we wel echt wat meer gewend natuurlijk. Het verloop van het verhaal is erg sterk en goed, waarbij er een aantal scenes echt op een sublieme, maar hele nare manier naar het scherm zijn vertaald. Vooral de nachtmerrie die Vader Karras heeft over zijn moeder bij de Metro ingang is verontrustend, zeker als je constant de flitsen van het doodenge gezicht van Pazuzu ziet. Als de uitdrijving begint, gaat de film echt helemaal los, maar vandaag de dag is de doorgewinterde horror kijker wel iets meer gewend dan dat. Er is in ieder geval niet een vervolg uit de hele film reeks die kan tippen aan deze eerste Exorcist film. Voor wie net als ik gek is op deze film is de aanschaf van de 4K Blu-ray echt aan te raden en daar zal je ook geen spijt van gaan krijgen.

De film is te koop in de winkel.

Waardering: ⭐️⭐️⭐️⭐️